RAMAZAN ÖZEL
On bir ayın sultanı Ramazan
Oruç ve İbadet
Kur'an-ı Kerim'de Ramazan
Ramazan nedir?
Oruç nedir,karşılığı ve faydaları nelerdir?
Makbul olan oruç nasıl olur?
Orucun vakti ve orucu kimler tutar?
Oruca ne zaman ve nasıl niyet edilir?
Teravih namazı, Kadir gecesi ve Fitre
Kutsal mekanlar
Kabe-i Serif
Hırka-i Saadet Dairesi
Eyüp Sultan Camii
Fatih Camii ve türbesi
Üsküdar Selimiye Camii
Yeni Camii
Bursa Ulu Camii ve Yeşil Türbe
Edirne Selimiye Camii ve Edirne Üç Şerefeli Camii
Ramazan ve yaşam
Tarihi Fıkralar
Eski Ramazanlar
Kapalıçarşı
Kağıthane
Hac nedir, kimlere farzdır?
 
KUTSAL ZİYARET HAC
 

Eski Ramazanlar


Ramazan ayı Türkler için çok önemli ve kutsal aydır. On bir ayın sultanı olarak adlandırılan Ramazan'da iftar ve sahur olmak üzere iki kez yemek yenir. Bütün bir ay boyunca ve bayram dahil mutfak devamlı devrededir. Osmanlı döneminde halkın, sarayın ve tekkelerin imaretlerin yemek çeşidi artar. Bugün için de Ramazan yiyecek-içecek açısından tüketim ayıdır. Ramazan öncesi alınan iftariyeler, börek ve tatlılar için yapılan yufkalar, kuruyemişler, hoşaflık malzeme, Ramazan mevsimine göre insanın canının isteyebileceği her şey hazırlanır. Özellikle evdeki bütün bakır kaplar kalaylanır ve Ramazan beklenirdi.

İftar ve sahurda neler yenirdi. Aşağıda 1906 yılı Ramazan'ı içinde tutulan bir ruz-nâme de bütün bir Ramazan'da Kadirhâne Asitanesi'nde verilen iftarlardan bir örnek verilmiştir.

"Ramazan 13 Salı"
Yenilen ta'am:
Birinci sofraya: Şehriye çorbası, kızartma kesme et, yumurta, börek, baklava, patlıcan, kabak, kereviz, dolma, pilav.

Diğer sofralara: Et, bamya, börek, baklava, kereviz, ıspanak, pilav. Ta'amhaneye on sofra kurulmuştur. Tamamen oturulmuştur. Muahharan ayakta hizmet edenler için edenler için ayrıca sofra kurulmuştur.

Lahm: Kasaptan 20 okkalık bir adet koyun alınmıştır. Kifayet etmiş ve geriye de kalmıştır.
Ekmek: on okka çarşıdan alındı. İki okka da yevmiye alınan ekmek ki 12 kıyyedir. İçeriden 30 adet somun alınmış, başabaş gelmiştir. Simit 20 adettir. Pide 1 adettir....
Kahve umuru: Ulvi Dede tarafından ifa olunmuş ve tevziat ise uşak Ali Ağa, Niyazi Efendi, Derviş Ahmet, Şerafettin Efendi tarafından ifa alınmıştır.

Semâhâne: Âvizelerin kâffesi ışıklı olunmuştur. Cemaat semahâneyi tamamen doldurmuştur. Bir kişilik mahal bile kalmamıştır. Yukarı müezzinlik mahfeli ise lebâlebidi.

Aşçılık: Hafta gününe mahsus olmak üzere, Mustafa Ağa umurunda gayet usta bir yardımcı aşçı getirilmiştir. Hakikaten mahir hamurkâr idi.

İftarın diğer bir özelliği de iftariyeliklerdir. Bu iftariyelikler de eskiden özellikle İstanbul'da belirli yerlerden alınır hiç üşenilmez meselâ peynir çeşitleri bir yerden alınırken zeytin çeşitleri tamamen aksi bir istikametteki zeytinleriyle ünlü bir dükkândan temin edilirdi. Ama her hâl ükârda iftardan en az bir veya yarım saat evvel evde olmak koşuluyla yapılırdı. Bu alışverişler. Pek tabii ki bu iş zamanla erkekler tarafından yerine getirildi. İki türlü zeytin, tulum, pastırma, rengârenk küçük kâseler içinde çeşit çeşit reçeller, hurma ama muhakkak pide. Bütün bunların hazırlanması ve sunulması pek tabii ki diğer yemeklerle birlikte düşünüldüğünde âdetâ bir tören şeklinde olurdu. Ramazanın kendine mahsus ekmeği pide, tatlısı ise güllaç, başlangıç yemeği ise çorbadır.

Çorbasız bir iftar pek düşünülemez. Diğer yemekler ise ailenin maddi durumuna göre değişebilirdi. Eskiden iftarlar cami, türbe ve tekkelerde de yapılırdı. İstanbul'da Ayasofya Camii'ne gidilir, Eyüp Sultan Türbesi'nde toplanılır, teraviden (aslı terâvîh) sonra eve dönülürdü. Ramazan ayı topluma biraz çekidüzen getirir ve ayrıca şairlerce de Ramazaniye adı ile kutlama şiirleri kaleme alınırdı. Eskiden Ramazan mahalle bekçisinin davuluyla ilân edilir, sahurda da yine halk davulla uyandırılırdı. Bu gelenek biraz yozlaşmış biçimde hâlâ devam etmektedir. Eskiden davulcular zarif insanlardı. Hem davul çalar hem de duruma uygun mani söyler ve bahşiş beklerlerdi. En çok söylenen manilerden biri aşağıya alınmıştır:

Yeni Cami direk ister
Söylemeye yürek ister
Benim karnım toktur amma
Arkadaşım börek ister

Sahurda yenen yemekler iftarda yenen yemeklere oranla da basitti. Kurutulmuş meyvelerden yapılan hoşaf, börek veya pilav sahurda tercih edilen yemeklerdendi. Son zamanlarda hoşafın yerini çay almıştır.


Kutsal Ziyaret: HAC
On Bir Ayin Sultani Ramazan
İftar Menüleri
Ramazan'da beslenmeye dikkat
Ramazan lezzetleri...


ÖZEL DOSYALAR
Ergenekon Operasyonu
Oscar Adayları 2008
Kutsal Ziyaret: Hac
On Bir Ayın Sultanı Ramazan
Mevlana
Irak Savaşı
Avrupa Birliği
Almanak 2007
Nato Zirvesi
Barış Akarsu Hayatı
11 Eylül Fotografları
Amerikada Vahşet
Afganistan Operasyonu
17 Ağustos Depremi
Kutsal Topraklarda Bitmeyen Kavga
İNTERAKTİF DOSYALAR
Kıbrıs Özel
Ünlülerde Çocuktu
Anayasalar
First Lady'ler
Kemal Sunal
Afganistan'ı vuran silahlar
ABD'nin Savaşları
ABD Askeri gücü
Dakika dakika operasyon
ABD'de kıyamet günü ve yas (Foto galeri)
Usame Bin Ladin'in kanlı eylemleri
Kartal Cezaevi
Deprem tuneli
Kaçakların Dönüşü
Sıradaki Kaçaklar