|
|
 |
|
|
1979'dan 2006'ya Saddam rejimi
Irak'taki Saddam Hüseyin rejimi, ana hatlarıyla şöyle özetlenebilir:
16 Temmuz 1979: Saddam Hüseyin, sağlık nedenleriyle istifa eden Cumhurbaşkanı ve Baas Genel Sekreteri Ahmet Hasan el Bekir'in yerine geçti.
18 Mart 1980: Seçimle ulusal meclis kuruldu.
22 Eylül 1980: İran'la savaş başladı.
7 Haziran 1981: İsrail hava kuvvetleri, Fransa'nın Temmuz'da inşa ettiği reaktörü imha etti.
17-18 Mart 1988: Irak birlikleri, Halepçe'de kimyasal silah kullandı, 5 bin kişi öldü.
20 Ağustos 1988: İran'la ateşkes yürürlüğe girdi. Savaşta 300 bin Iraklı öldü.
2 Ağustos 1990: Irak Kuveyt'i işgal etti.
6 Ağustos 1990: BM Irak'a ambargo koydu.
17 Ocak 1991: Irak'a karşı "Çöl Fırtınası" operasyonu başladı.
27 Şubat 1991: Kuveyt kurtarıldı. 28 Şubat'ta Irak ateşkesi kabul etti.
7 Mart 1991: Kuzeyde Kürtler, güneyde Şiiler ayaklandı. Kuzeyde müttefikler uçuşa kapalı bölge ilan etti.
27 Ağustos 1991: Müttefikler güneyde de kapalı bölge ilan etti.
13-18 Ocak 1993: Müttefikler Bağdat'ta fabrika vurdu. Bağdat'a göre, 44 kişi öldü.
26 Kasım 1993: Bağdat, silahsızlanmasına ilişkin 715 sayılı BM kararını koşulsuz kabul etti.
Ekim 1994: Saddam, Kuveyt sınırı yakınlarına yeniden asker yığınca kriz patladı, müttefikler de bölgeye asker gönderdi.
10 Kasım 1994: Bağdat Kuveyt'i resmen tanıdı.
14 Nisan 1995: Saddam, BM'nin 986 sayılı "gıda karşılığı petrol" kararını reddetti.
8-22 Ağustos 1995: Saddam'ın damadı General Kamil Hasan Ürdün'e sığındı.
23 Şubat 1996: General Hasan ve kardeşi, Irak'a döndükten üç gün sonra öldürüldü.
13 Kasım 1997: Irak, Amerikalı uzmanların denetimlere katılmasını engelledi ve 20 Kasım'da Amerikalı uzmanları sınır dışı etti.
16-19 Aralık 1998: "Çöl Tilkisi" operasyonu yapıldı. Üç günde Irak'a 500 füze fırlatıldı.
17 Aralık 1999: 1284 sayılı BM kararıyla yeni bir silahsızlanma programı yürürlüğe sokuldu.
15 Ekim 2002: Saddam Hüseyin, oyların tamamını alarak yeniden başkan seçildi.
27 Kasım 2002: BM silah denetçileri yeniden çalışmaya başladı.
7 Aralık 2002: Saddam Hüseyin, 1990'daki işgal için Kuveyt halkından özür diledi.
17 Mart 2003: ABD Başkanı George Bush, Saddam'a Irak'tan ayrılması için 48 saat süre tanıdı, aksi halde savaşın başlayacağını bildirdi. Bağdat, ültimatomu ertesi gün reddetti.
20 Mart 2003: Amerikan-İngiliz kuvvetleri Kuveyt'ten Irak'a girdi.
9 Nisan 2003: Amerikan birlikleri, ciddi bir direniş görmeden Bağdat'ın göbeğindeki Tahrir meydanına indi.
3 Temmuz 2003: ABD Saddam Hüseyin'in yakalanmasını sağlayacak bilgi getirene 25 milyon dolarlık ödül vadetti.
22 Temmuz 2003: Saddam Hüseyin'in iki oğlu Uday ve Kusay Musul'da bir Amerikan baskınında öldürüldü.
13 Aralık 2003: Saddam Hüseyin Amerikan askerlerince kalesi Tikrit'te yakalandı ve koalisyon güçlerince bilinmeyen bir yere götürüldü.
9 Ocak 2004: ABD, Saddam Hüseyin'in savaş esiri statüsüne sahip olmaya hakkı olduğunu açıkladı.
30 Haziran 2004: İktidarın yeni Irak otoritesine devrinden 2 gün sonra Saddam Hüseyin ve rejimin 11 yetkilisi Irak sorumluluğuna verildi.
1 Temmuz 2004: Saddam Hüseyin ilk kez yargıç önüne çıktı. Devrik lider, Halepçe katliamı dahil 7 suçlamayla yargılanmaya başladı.
17 Temmuz 2005: 148 Şiinin ölümüyle ilgili Ducely davasıyla ilgili tahkikat tamamlandı.
19 Ekim 2005: Irak Yüksek Ceza Mahkemesi duruşmaları başladı.
19 Haziran 2006: Saddam Hüseyin üvey kardeşi Barzan El Tikriti ve Devlet Başkan Yardımcısı Taha Yasin Ramazan için idam istendi.
21 Ağustos 2006: İkinci dava olan Enfal davası başladı. Devrik lider ve diğer 6 sanık Kürtleri katletmekle suçlandı.
5 Kasım 2006: Saddam Hüseyin Barzan El Tikriti ve devrim mahkemesinin eski başkanı Avad el Bender idama mahkum eildi. Taha Yasin Ramazan ömür boyu hapis cezasına çarptırıldı.
26 Aralık 2006: Temyiz Mahkemesi, Saddam Hüseyin'in idam cezasını onadı.
30 Aralık 2006: Irak'ın ABD tarafından devrilen devlet başkanı Saddam Hüseyin asılarak idam edildi.
|
|
